چرا طرح صنعتی خود را باید ثبت کنید؟

در بازار رقابتی امروز، صاحبین کسب و کار و به ویژه تولیدکنندگان، نیازمند ثبت کالاهای خود می‌باشند تا امکان سواستفاده از محصولات خود سلب نمایند. این امر تنها با ثبت طرح صنعتی محقق می‌شود. اما این سوال در ذهن شما شکل می‌گیرد که طرح صنعتی چیست؟

مطابق با مفاد قانون ثبت اختراعات، طرح‌های صنعتی و علائم تجاری مصوب سال 1386 و آئین نامه اجرایی آن مصوب 1387 ، هرگونه تركيب خطوط يا رنگها و هرگونه شكل سه‌بعدي با خطوط‌، رنگها و يا بدون آن‌، به‌گونه‌اي كه تركيب يا شكل يك فرآورده صنعتي يا محصولي از صنايع دستي را تغيير دهد، طرح صنعتي است‌. در يك طرح صنعتي تنها دسترسي به يك نتيجه فني بدون تغيير ظاهري، مشمول حمايت از اين قانون نمي‌باشد.

در زبان معمول، طرح صنعتی معمولا به شکل و ظاهر کلی یک کالا اشاره دارد اما در زبان حقوق مالکیت فکری طرح صنعتی خصوصیات مربوط به شکل و ساختار و یا نقش و تزئینات به کار رفته در یک کالا به واسطه یک فرایند صنعتی است که در کالای خاتمه یافته ایجاد چشم نوازی و جذابیت کند.

شما می‌توانید محصولات خود را در انواع گسترده ای از محصولات صنعتی و صنایع دستی به عنوان یک طرح صنعتی ثبت نمایید. از ابزار فنی و تجهیزات پزشکی گرفته تا ساعت ها، جواهرات، کالاهای لوکس و تجملی، ابزار خانگی، وسایل الکتریکی، ماشین های سواری و از طرح های نساجی گرفته تا کالاهای تفریحی، همه می توانند مشمول طرح صنعتی باشند.
با ثبت طرح صنعتی چه حقوقی به شما تعلق می‌گیرد؟

هرگاه طرح صنعتی شما به موجب قانون به ثبت برسد، از حق انحصاری جلوگیری از نسخه برداری غیرمجاز یا تقلید توسط شخص ثالث برخوردار می شوید. این حق موجب می شود اشخاص ثالث از ساخت، عرضه، واردات، صادرات یا فروش هر محصولی که طرح در آن به کار رفته یا در آن گنجانده شده است منع شوند:

الف- بهره برداری از هر طرح صنعتی که در ایران ثبت شده باشد، توسط اشخاص، مشروط به موافقت مالک آن است.
ب- بهره برداری از یک طرح صنعتی ثبت شده عبارت است از : ساخت، فروش و وارد کردن اقلام حاوی آن طرح صنعتی.
ج- مالک طرح صنعتی ثبت شده می تواند علیه شخصی که بدون موافقت او افعال مذکور در بند (ب) این ماده را انجام دهد یا مرتکب عملی شود که عادتا موجبات تجاوز آینده را فراهم آورد در دادگاه اقامه دعوی نماید.